ثبت نام کاربر     ورود به سایت
 مقالات عمومي کمينه شدن 

مقالات | طبقه بندی موضوعی | جستجو | RSS

۱۳۸۹ دوم فروردين
استرس چیست؟
ارسال از گروه مقالات       گروه: روان‌شناسي سلامت, روان‌شناسي هيجان
تعداد مشاهدات: 4817          تعداد نظرات: 0

استرس چیست؟



استرس را مي توان واكنش هاي روا ني ، جسما ني ، هيجا ني ، رفتاري ا نسان به هر تهديد يا فشار ادراك شده دروني يا محيطي د ا نست . سليه ا سترس را اين گونه تعريف كرده است ، پاسخ غير مشخص بدن به هر فشاري است كه روي آن ا ثر گذاشته خواه اين فشار توليد لذت يا تا لم كند . سليه خاطر نشان كرد خو اه موقعيت خوب تصور شود مانند تر فيع شغلي يا بد مانند بي كار شدن ، پاسخ فيزيو لوژي به اين بر ا نگيختگي بسيار مشابه يكديگر ا ست . به گفته سليه بدن نمي توا ند ميا ن استرس خوب و بد تمييز قا ئل شود . در يك موقعيت واحد ممكن است 2 نفر ، بردا شت كا ملا متفاوتي داشته باشند ، برداشت از موقعيت ا سترس زا هم به همين شكل است . ا سترس با دليل ا صلي مرگ و مير پيوند نزديك دارد . اين دلايل عبا رتند از : بيماري قلبي ، سر طان ، تصادف ، سيروز كبدي ، خود كشي و مشكلات حنجره .
 استرس بخشي از مشكلات طبيعي هر انسان است . ما در وا قع با سه نوع ا سترس روبرو هستيم ، يوسترس ، نوسترس ، ديسترس .
 يوسترس همان ا سترس خوب ا ست و در موقعيتي ا يجاد مي شود كه شخص آ ن را ا نگيزه دهنده يا ا لهام بخش ارزيا بي مي كند . يوسترس به ما ا نرژي و ا نگيزه مي د هد تا مسئو ليت هايمان را ا نجا م داده و به ا هدا فمان برسيم . تحصيل كردن ، ازدواج با فر دي كه دو ستش داريم ، ترفيع شغلي و تغيير شغلي از اين دسته ا ند .
نوسترس ، ا شاره به محرك حسي دا رد كه تا ثيري بر باي نمي گذارد ، ا سترسي كه نه خوب ا ست نه بد مثل شنيدن خبر وقوع زلزله در يك نقطه دور ا فتاده جها ن ، مي توا ند در ا ين رديف جاي گيرد . ديسترس ، يك حا لت پريشا ني ا ست ، اين نوع ا سترس بد ا ست و در بسياري از مواقع آن را به عنوان ا سترس به كار مي برند .
 ديسترس يك تجربه مدا وم غرق شدن در مسئوليت هاست . ديسترس حركت در تونل مشكلات است بي آنكه ا نتهاي تو نل معلوم با شد . مشكلات مالي، تعارض در روا بط بين فردي ، تعهدات بيش از حد ، مديريت يك بيماري مزمن يا تجربه كردن يك تروما .
 نشا نه ها ي ا سترس را مي توان به چهار بعد تقسيم بندي كرد :
* بعد جسما ني * بعد روا ني * بعد اجتماعي * بعد معنوي *
* بعد جسماني یا   فيزيو لو ژيكي *: تپش قلب ، تنگ نفس ، داغ شدن ، سرد شدن ، خشكي دهان و گلو ، رنگ پريدگي ، تهوع ، استفرا غ ، تكرار ادرار ، لرزش دست ، سردي كف دست ها و پا ها ، انقباض و سفتي عضلات ، خستگي مفرط ، بي اشتهايي ، مشكلات گوارشي ، دردهاي متغير يا مزمن ، بي ا نرژي بودن ، اختلا ل در خواب . رفتاري : بي قراري ، بازي كردن با دست ها و پا ها ، حركات ريتميك ، حركات بي هدف ، به هم خوردن نظم زندگي ، ا فت باز دهي كار ، پر خوري ، اجتناب از موقعيت .
 * بعد روا ني * اضطراب ، افسردگي ، بي حو صلگي ، عصبا نيت ، حساس شدن ، كا هش آستا نه تحمل ، فقدان نشاط و شادابي ، كاهش تمركز ، اختلال در حافظه ، نا رضايتي از خود و محيط و ديگران ، پر خاشگري ، بد بيني ، احساس شكست ، احساس نا توا ني ، احساس نا ا ميدي .
 *‌ بعد اجتما عي * كاهش روا بط اجتما عي ، نا سازگاري در روا بط اجتما عي ، از دست دادن موقعيت اجتماعي ، از دست دادن اجتناب از موقعيت هاي اجتما عي ، رها كردن فعا ليت هاي تفريحي گروهي ، عدم شركت در مجالس و مهما ني ها .
 * بعد معنوي * كا هش علائق معنوي ، تعارض با هستي خود ، تعارض با معني زندگي ، كاهش فعاليت هاي خلا قا نه ، تعارض با با ورهاي انسا ني .
 عواملي كه مي توا نند ا سترس را توليد كنند :
 عوامل محيطي : سر و صدا ، هواي بد يا منا بع طبيعي ، ترا فيك ، آ‌لودگي .
 عوامل ا جتما عي : مشكلات ما لي ، اختلا فا ت بين فردي ، از دست دادن فرد مورد علاقه ا مان
 عوامل فيز يو لو ژيك : بلوغ ، تغييرات جسمي در طول نو جوا ني ، بيماري ، تصادف ، اختلال در خواب ، مصرف سيگار و مواد ا عتياد آور .
 و آ خرين منبع استرس از افكار خود فرد نشا ت مي گيرد : برداشت ما از حوادث ، تصميم گيري ، نگرش منفي ، كمال گرايي ، رقابت جويي ، خود ا نتقاد گرايي .
 مقابله با ا سترس به دو شكل هيجان مدار و مسئله مدار است . زنان بيشتر از روش هيجان مدار استفاده كرده و مردان بيشتر از روش مسئله مدار استفاده مي كنند .
 هيجان مدار : مقا بله هايي هستند كه هدف آ‌نها آ‌رام ساختن خود و دست يا فتن به آ‌رامش است . دعا و نيايش و مقا بله هاي مذ هبي ، معني جديد و مثبت دادن به استرس ، درد دل كردن با ا طرا فيان و نزديكان ، ابراز محدود عوا طف ، پرت كردن حواس ، گفتگوي دروني ، پرداختن به فعا ليت هاي ذ هني ، پرداختن به فعاليتهاي جسمي .
 مسئله مدار : تلاش و فعاليت در جهت حذف يا به حد ا قل رسا ندن استرس ، استفاده از مهارت حل مسا له ، فكر كردن در مورد ا سترس ، برنامه ريزي كردن ، كنار گذاشتن فعاليت هاي غير ضروري و تمركز بر ا سترس و مشكل موجود جهت به حد اكثر رسا ندن تمركز فكري ، صبر و بر د باري كردن به جاي استفاده از راه حل هاي عجولانه و تكا نشي ، راهنمايي و مشورت گرفتن از ديگران ، جستجوي ا طلاعات.

 گروهي از ا فراد هم به صورت نا سازگارا نه با ا سترس خود مقا بله مي كنند كه عبارتند از : پناه بردن به مواد مخدر ، ا نجام رفتارهاي تكا نشي و بدون فكر و تا مل ، كنار گذاشتن فعا ليت ها و دست از تلاش بر داشتن (‌ نا اميدي )‌ ، تفكر آ‌رزو مندا نه .
 آ‌لبرت ا لبس بر اين باور بود كه رفتار هاي مر تبط با ا سترس ، ناشي از ادراك هستند و مي توان اين ادراك را تغيير داد . البس معتقد بود كه تمامي محر كهايي كه به مغز فرستاده مي شوند جريا ني از تغيير و تفسير را پشت سر مي گذارند . وقتي تحريك به اندازه كافي تهديد كننده تفسير شود ، توليد ا نديشة منفي مي كند و در اين شرايط منطق مفهوم خود را از دست مي دهد . در نتيجه نگرشي مخرب و عليه خود تقويت مي شود .
اليس معتقد بود كه اشخاص را مي توان آ‌موزش داد تا ادراكات مرتبط با ا سترس (‌ا نديشه هاي غير منطقي )‌ را به نگرش هاي مثبت تغيير بدهند كه در نتيجه آ‌ن از شدت ا سترس كاسته مي شود به اين عمل باز سازي شناختي گفته مي شود .
 طبق تحقيقات و بررسي هاي انجام شده بر روي افراد به اين نتيجه رسيدند انديشه هاي مثبت باعث مي شود ا فراد موقعيت ها را بهتر قبول كنند و كمتر ا سترس را تجربه نما يند و با ا ستر سهاي به وجود آ‌مده مبارزه نمايند و بر ا سترس خود پيروز شوند . روانشناسان از واژه پيش گويي كامبخش براي توضيح رابطه ميان باورها ، ادراكات و رفتارهاي وابسته به آ‌نها استفاده مي كنند . آ‌نان معتقد هستند اگر يك مو قعيت به صورت كامبخش و خوب پيش گو يي كنيم به سود ما بوده و آ‌ن موقعيت را بدون ا سترس پشت سر گذاشته و موفق مي شويم و اگر يك موقعيت را نا گوار پيش گويي كنيم و نسبت به آ‌ن باور منفي داشته و از خود نا اميد باشيم نتيجه آ‌ن است كه صحنه را براي يك موقعيت ا سترس زا آ‌ماده مي سازد ونتيجه كار لا جرم منفي است .

 منابع: روانشناسي سلامت .ادوارد پ .سارا فينو ترجمه دكتر الهه ميرزايي
 مديريت استرس . ترجمه دكتر قرچه داغي
 استرس .تاليف قاسم زاده
 كارگاه آموزشي مديريت استرس بهار 84 دكتر فتي ، دكتر موتابي ، دكتر بوالهري دكتر كاظم زاده عطوفي


 نویسنده:امیرعلی منصوری( موضوع ارائه شده سمینار در مسائل روانشناسی عمومی)

نظرات کاربران
در حال حاضر نظری در مورد مقاله داده نشده است. می توانید به عنوان اولین نفر نظر خود را ارسال نمایید!
جهت ارسال نظر باید تأیید هویت شده باشید. می توانید در اینجا مشخصات خود را وارد نمایید.

  

 

تمام حقوق مادی و معنوی برای مؤسسه آلاچیق روان محفوظ می باشد       سیاست گذاری سایت   روش استفاده از سایت